Intergen'da Ilmiy-Tadqiqot va Ishlanmalar (R&D)
1999-yilda "Inson, salomatlik va ilm-fan" shiori bilan tashkil etilgan Intergen bemorlarga xizmat ko‘rsatish hamda ilmiy-tadqiqot va ishlanmalarni amalga oshirish maqsadida faoliyat yurituvchi markazdir.
Noyob kasalliklar sohasida ko‘pincha har bir bemor uchun maxsus materiallar va test usullarini ishlab chiqish, hatto yangi kasalliklarni aniqlash va tavsiflash zarur bo‘ladi.
Intergen R&D Markazida Nimalarga Erishdik?
• Diagnostika sohasida xorijga qaramlikni bartaraf etdik.
• Markazimizda barcha turdagi genetik testlarning 90% dan ortig‘ini o‘zimiz ishlab chiqargan materiallar va usullar yordamida amalga oshirishni ta’minladik.
• Yangi maqsadli davolash usullari sohasidagi tashqi qaramlikni kamaytirdik.
Akademik yutuqlarga ega mutaxassislarimiz bilan:
• Hozirda o‘z ichki resurslarimiz hisobidan 45 dan ortiq loyiha olib bormoqdamiz,
• TÜBİTAK kabi tashkilotlarning qo‘shimcha ko‘magidan foydalanmoqdamiz,
• Universitet va sanoat hamkorliklari orqali faoliyatimizni rivojlantirmoqdamiz,
• Fundamental ilm-fan va bemorlarga xizmat ko‘rsatish yo‘nalishlarida muhim natijalarga erishmoqdamiz.
Intergen R&D Markazi:
• 60 000 dan ortiq ishlab chiqilgan primerlar va o‘zimizga tegishli usullar bilan,
• 5 500 dan ortiq kasallik bo‘yicha amalga oshirilayotgan minglab genetik testlarning 90 foizida o‘zimiz ishlab chiqqan dizaynlardan foydalanamiz.
• Ilmiy hamkorliklarni rejalashtirish bosqichida "LEKIN" demaymiz, balki "QANDAY BO‘LADI?" degan yondashuvni tanlaymiz va yosh jamoamiz bilan faol ishlaymiz.
• Tajribasi kam bo‘lgan yosh tadqiqotchilarni qo‘llab-quvvatlaymiz, ular ham mamlakatimiz ilm-faniga hissa qo‘shishlari uchun imkon yaratamiz.
• R&D faoliyatimiz nafaqat bemorlarimizga eng yuqori sifatli tibbiy xizmat ko‘rsatishga, balki mamlakatimizni yuqori qo‘shimcha qiymatga ega mahsulotlar bilan xalqaro miqyosda munosib namoyon etishga ham qaratilgan.
• Inson va bilimga sarmoya kiritish uchun R&D byudjetimizni muntazam ravishda oshirib boramiz.
• Biz nafaqat yangi texnologiyalarni kuzatamiz, balki ularning rivojlanishiga ham hissa qo‘shamiz.
Intergen R&D Markazi Tomonidan Taqdim Etiladigan Xizmatlar
Biz deyarli barcha genetik test texnologiyalaridan foydalangan holda boshqa muassasalarda olib borilayotgan loyihalarni, ayniqsa quyidagi yo‘nalishlarda qo‘llab-quvvatlaymiz:
1. Butun Ekzom Sekvenslash (WES)
Butun ekzom sekvenslash genetik kasalliklarni aniqlashning eng keng qamrovli usullaridan biridir. Ushbu usul inson genomidagi taxminan 20 000 ta genning barcha kodlovchi hududlarini sekvenslash orqali kasallik bilan bog‘liq variantlarni aniqlash imkonini beradi. Maqsadli gen hududlari noma’lum yoki juda ko‘p bo‘lgan holatlarda tezkor, ishonchli va qulay natijalarni taqdim etadi.
Markazimizda ushbu usul tijorat to‘plami mavjud bo‘lgan hollarda insondan tashqari organizmlar bo‘yicha ilmiy tadqiqotlarda ham qo‘llaniladi.
2. Butun Genom Sekvenslash (WGS)
Ba’zi holatlarda genetik kasallikka tashxis qo‘yish uchun taxminan 3 milliard nukleotid juftligidan iborat butun genomni sekvenslash talab etiladi. Olingan tahlil natijalari bemorning klinik holatini aniqlashtirishga yordam beradi.
Ushbu usul markazimizda insondan tashqari organizmlar bo‘yicha tadqiqotlarda ham qo‘llaniladi.
3. Sanger Sekvenslash
Sekvenslash texnologiyalarining "oltin standarti" hisoblangan Sanger sekvenslash ilmiy tadqiqotlarimizning barcha bosqichlarida — tajriba dizaynidan natijalarni tahlil qilishgacha qo‘llaniladi. Mavjud uskunalarimiz va o‘zimiz ishlab chiqqan yechimlarimiz orqali Turkiyada ilm-fan rivojiga muhim hissa qo‘shmoqdamiz.
PCR bosqichidan boshlab kapillyar elektroforez va bioinformatika jamoamiz tomonidan ma’lumotlarni tahlil qilishgacha bo‘lgan barcha jarayonlar markazimizda amalga oshiriladi.
Sanger sekvenslashdan tashqari fragment tahlili, genotiplash va miqdoriy tahlillar ham R&D loyihalarimizda qo‘llaniladi.
Ushbu usul insondan tashqari organizmlar uchun ham mavjud.
Loyihaga mos materiallar ishlab chiqiladi.
4. Keyingi Avlod Sekvenslash (NGS)
NGS texnologiyalari yuqori unumdorlikdagi sekvenslash imkonini beruvchi inqilobiy texnologiyalardir. Intergen'da loyihaning hajmi va ko‘lamiga qarab turli sekvenslash darajalaridan foydalaniladi.
Ushbu usul insondan tashqari organizmlar uchun ham qo‘llaniladi.
Loyihaga mos materiallar ishlab chiqiladi.
5. Metillanish Tadqiqotlari
Metillanish ta’siriga uchragan genlar bo‘yicha metillanishga xos PCR, array va metilom tadqiqotlari orqali ilmiy qo‘llab-quvvatlash ko‘rsatamiz.
Ushbu usul insondan tashqari organizmlar bo‘yicha tadqiqotlarda ham qo‘llaniladi.
Loyihaga mos materiallar ishlab chiqiladi.
6. Real-time PCR Qo‘llanmalari (TaqMan, SYBR Green)
-
Genotiplash
-
Gen ekspressiyasini tahlil qilish
Ushbu usul insondan tashqari organizmlar bo‘yicha tadqiqotlarda ham qo‘llaniladi.
Loyihaga mos materiallar ishlab chiqiladi.
7. Klonlash
-
Vektor dizayni
-
TA klonlash
-
Gibson klonlash
8. Hujayrasiz Oqsil Sintezi
Ushbu yondashuv plazmid DNK, chiziqli DNK yoki mRNK shablonlari yordamida tirik hujayralardan foydalanmasdan oqsil sintezini amalga oshirish imkonini beradi.
Ushbu usul markazimizda insondan tashqari organizmlar uchun ham qo‘llaniladi.
9. 3D Bosib Chiqarish Yordamida Laboratoriya Jihozlarini Loyihalash va Ishlab Chiqarish
Markazimiz ehtiyojlari uchun plastik laboratoriya jihozlarini o‘zgartiramiz va moslashtiramiz.
Loyihaga mos dizaynlar tayyorlanishi mumkin. Iltimos, biz bilan bog‘laning.
10. Treninglar va Seminarlar
-
Keyingi avlod sekvenslash (NGS) seminari
-
Sanger sekvenslash seminari
-
Primer va zond dizayni seminari
-
PCR, Real-time PCR va gen ekspressiyasi seminari
-
Fluorescence In Situ Hybridization (FISH) seminari